Samen voor een mooi en duurzaam Limburg

Energie & klimaat 

Energie is nodig om te kunnen produceren, wonen en om ons te kunnen verplaatsen. Onze energievoorziening is sterk afhankelijk van fossiele brandstoffen. Het gebruik van de steeds schaarser wordende fossiele brandstoffen leidt tot uitstoot van allerlei schadelijke stoffen naar de lucht. Dit heeft invloed op de luchtkwaliteit en ons klimaat. Om zowel politiek-economische redenen, alsook vanuit het oogpunt van milieu is het noodzakelijk dat een overschakeling gaat plaatsvinden naar alternatieve energiebronnen.

De Natuur en Milieufederatie Limburg wil een bijdrage leveren aan de omschakeling naar een duurzamere energievoorziening. Dat begint bij energie besparen, want elke behoefte aan energie die je kunt vermijden is winst. De benodigde energie moet zoveel mogelijk duurzaam opgewekt zijn. Moet er toch fossiele energie worden gebruikt: dan moet dat liefst worden gecompenseerd.

Verschillende door de NMF Limburg ondersteunde lokale energiecoöperaties hebben in 2015 actief de installatie van zonnepanelen bij particulieren bevorderd. Dit heeft de toename van zonne-energie in Limburg positief beïnvloed.

 

De federatie adviseert ook bij Limburgse initiatieven voor windenergie. Zij kijkt hierbij naar de effecten en gevolgen voor natuur en landschap. De NMF Limburg geeft liefst in een vroeg stadium advies op verzoek van een initiatiefnemer, zodat desinvesteringen kunnen worden voorkomen. In een aantal gevallen is in een later stadium van planvorming gereageerd.

 

In 2015 gaf de NMF Limburg tevens haar visie op de mogelijkheden voor geothermie in Noord- en Midden-Limburg. De bescherming van diepe grondwatervoorraden heeft daarbij prioriteit. Onder strenge voorwaarden is geothermie rondom Venlo toelaatbaar, mits de bestaande vaak onveilige boringen worden gesaneerd.

Thema's en projecten:

  • Dubbel Duurzaam
  • Besparen met Ster
  • SELL
  • StookJeRijk

 

  • Burgerwindturbines in Midden-Limburg
  • Opleiding energiecoaches

Servicepunt Energie Lokaal Limburg

Steeds meer mensen kiezen ervoor om minder afhankelijk te worden van fossiele energie, de grote energiemaatschappijen en de almaar stijgende prijzen van gas en elektriciteit. Zij organiseren zich en richten een vereniging of coöperatie op om energie te besparen of zelf duurzame energie op te wekken. Die initiatieven ondersteunt de Natuur en Milieufederatie Limburg sinds 2012 middels het Servicepunt Energie Lokaal Limburg (SELL).

Het servicepunt beschikt over goede contacten met gemeenten, Provincie Limburg, Rijksdienst Voor Ondernemend Nederland en landelijk met het Steunpunt Hier Opgewekt. Het servicepunt maakt deel uit van een netwerk van andere bij de Natuur en Milieufederaties ondergebrachte service- en steunpunten.

 

SELL is in Limburg de enige die specifiek deze doelgroepen ondersteunt. Het servicepunt beheert hiervoor een gespecialiseerde bibliotheek, geeft een nieuwsbrief uit, geeft adviezen, organiseert themabijeenkomsten en zorgt voor onderlinge verbinding door geregeld platformbijeenkomsten te organiseren. Het verwijst door en vertegenwoordigt op verzoek de Limburgse Energiecoöperaties of - initiatieven bij overleg of door deelname aan organisatiestructuren zoals de Regionale Energie Alliantie Noord en Midden-Limburg. De coördinatie en uitvoering van SELL is in handen van de Natuur en Milieufederatie Limburg.

 

In 2015 heeft het servicepunt onder meer themabijeenkomsten georganiseerd over businessmodellen, zonneparken en de collectieve oprichting van windturbines. Ook organiseerde SELL een excursie naar de eerste burgerwindturbine in Neer tijdens de bouwwerkzaamheden ervan. In 2015 zijn diverse initiatieven gestart voor lokale energiecoöperaties die ondersteund zijn door het servicepunt.

 

Sinds 2015 vertegenwoordigt het servicepunt de energiecoöperaties in de regionale energie-alliantie Noord en Midden-Limburg. Binnen deze organisatie zijn verschillende energiecoöperaties actief in de aangesloten werkgroepen. Op landelijk niveau hebben de milieufederaties in 2015 een taskforce ingesteld, die zich inspant om te komen tot een afgestemd aanbod van de verschillende servicepunten waarbij gebruik gemaakt wordt van elkaars ervaringen.

 

Het servicepunt vervult de navolgende functies en de daaronder beschreven rollen:

  • Overzicht actueel houden van nieuwe en bestaande duurzame energie-coöperaties en in beeld brengen van plannen van deze coöperaties.
  • In samenhang hiermee jaarlijks in het voorjaar inventariseren van de concrete resultaten van de ondersteunde energiecoöperaties op zo kwantitatief mogelijke wijze.
  • Op verzoek adviseren of naar bruikbare informatie toe geleiden bij vraagstukken op het gebied van energiebesparing en opwekken van duurzame energie.
  • Actueel houden van bibliotheek met voor energiecoöperaties nuttige informatie en hierop attenderen.
  • Organiseren van ten minste vier themabijeenkomsten.
  • Organiseren van ten minste vier bestuurlijke bijeenkomsten van platform Duurzame energie initiatieven in Limburg.
  • Afspraken met initiatieven tot concrete ondersteuning, met het oog op resultaat in termen van opgewekte duurzame energie of versterking van de ondersteunde organisatie. Overzicht opstellen van projecten van de te begeleiden initiatieven, met als doel projectrealisatie uiterlijk in 2020.
  • Actieve deelname aan voorbereidingen van concrete meer omvangrijke projecten zoals zonneparken volgens postcoderoosmodel en windturbines. Vastleggen en verspreiding van ervaring en daarbij opgedane kennis.
  • Ten minste vier maal per jaar uitbrengen van een nieuwsbrief met actuele informatie.
  • Actief benaderen van (nieuws) media teneinde de bekendheid van de activiteiten van energiecoöperaties en het SELL te vergroten.

Stimulering lokale energiecoöperaties

Energiecoöperaties kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan de energietransitie en sociale innovatie in een gemeente en daarmee het gemeentelijke beleid op die gebieden van onderop ondersteunen. Vaak spelen ze een positieve rol in het verkrijgen van draagvlak voor nieuwe initiatieven op het gebied van duurzame energie.

 

In zeven gemeenten in de regio Noord- en Midden-Limburg heeft de Natuur en Milieufederatie Limburg aangeboden geïnteresseerden in een energiecoöperatie bijeen te brengen en in de beginfase met behulp van workshops actief te ondersteunen. Daartoe heeft zij binnen het programma Duurzaam Door steun ontvangen van de Provincie Limburg. In het voorjaar van 2016 is gebleken dat het merendeel van de gemeenten waar nog geen actieve coöperatie bestaat, geïnteresseerd is in deelname aan dit project.

Klik hier voor een video over een lokaal duurzaam energieinitiatief in Weert.

Project ontwikkeling coöperatief windpark Midden-Limburg

Rescoop Limburg is een samenwerkingsverband van vier energiecoöperaties in Midden-Limburg: Weert Energie, Leudal Energie, Peel Energie en Zuidenwind. Zij zetten zich in om in de werkgebieden van alle vier deelnemende coöperaties burgerwindturbines te realiseren. In Nederweert is daartoe een coöperatie in oprichting.

In de planvorming worden omwonenden en eigenaren binnen een ruim zoekgebied actief betrokken bij de besluitvorming over de ontwikkelingen. Ook kunnen zij lid worden van de coöperaties. Als lid van de coöperatie en dus mede-eigenaar kunnen zij beslissen over het projectplan en de investering van de opbrengsten.

Door de opzet van een sterke coöperatieve aanpak kunnen burgers en bedrijven uit de regio investeren in nog te realiseren - mede uit de opbrengsten van de turbines gefinancierde - projecten. Daardoor blijven de winsten en de rendementen van de exploitatie van de windmolens binnen de regionale economie. De betrokken gemeenten en de Provincie Limburg ondersteunen deze ontwikkelingen.

 

SELL volgt het door Rescoop Limburg ontwikkelde stappenplan. Het servicepunt legt het proces vast en documenteert het verloop van de bijeenkomsten. Dit mondt uit in de organisatie van een Community of Practice en een conferentie waarin de leerervaringen Limburg-breed gedeeld kunnen worden. Ook wordt er een handboek opgesteld dat andere initiatiefnemers steunt bij de ontwikkeling van een eigen windpark.

Deze activiteiten van SELL worden financieel ondersteund door het project Duurzaam Door en de Nationale Postcode Loterij.

Het Servicepunt Energie Lokaal Limburg wordt financieel ondersteund door de Provincie Limburg.

Voor meer informatie over SELL of het aanmelden van een lokaal energie initiatief kun je contact opnemen met Jelle Vegt (medewerker milieu en energie) van de NMF Limburg, tel. 0475 - 386410 of per e-mail: j.vegt@nmflimburg.nl.